آموزش دستگاه فشارسنج عقربه‌ای

فشارسنج عقربه‌ای یکی از ابزارهای مهم پزشکی است که برای اندازه‌گیری فشار خون استفاده می‌شود. این دستگاه به‌خصوص برای افرادی که به فشار خون بالا یا بیماری‌های قلبی-عروقی مبتلا هستند، اهمیت ویژه‌ای دارد. با استفاده از این فشارسنج، بیماران می‌توانند به‌راحتی وضعیت سلامت خود را پیگیری کرده و از بروز مشکلات جدی‌تر جلوگیری کنند. البته لازم به ذکر است که خود فرد نمی‌تواند به تنهایی از این دستگاه استفاده کند و به کمک فرد دیگری نیاز دارد. در بازار، انواع مختلفی از فشارسنج‌های عقربه‌ای موجود است که در یک مقاله دیگر از پزشکیو بهترین انواع فشارسنج‌های عقربه‌ای در بازار ایران را برای شما عزیزان معرفی کرده‌ایم.

شاید در نگاه اول کار با فشارسنج عقربه‌ای دشوار به نظر برسد، اما با یادگیری روش صحیح استفاده از آن، علاوه بر آنکه در خرید یک دستگاه فشارسنج باکیفیت در هزینه‌ها صرفه جویی کرده‌اید، می‌توانید این کار را به‌راحتی و با دقتی بیش از فشارسنج‌های دیجیتال انجام دهید. در این مقاله، به‌طور کامل نحوه کار با این دستگاه را به شما آموزش خواهیم داد و نکات لازم برای اندازه‌گیری دقیق فشار خون گفته می‌شود. پس در این مطلب از پزشکیو با ما همراه باشید تا به راحتی فشار خون خود را کنترل کنید.

آموزش تصویری اندازه‌گیری فشار خون با فشارسنج عقربه‌ای

قبل از هر چیز برای فهم بهتر این مقاله توصیه می‌کنیم به آموزش تصویری کوتاهی که برای شما آماده کرده‌ایم توجه کنید. این ویدئو در یوتیوب پزشکیو منتشر شده است و می‌توانید از همینجا مشاهده کنید.

آشنایی با مراحل گرفتن فشار خون با فشارسنج عقربه‌ای

برای اندازه‌گیری فشار خون با فشارسنج عقربه‌ای، آشنایی با مراحل کار با این دستگاه و نکات لازم برای آماده‌سازی فرد پیش از اندازه‌گیری فشار خون، بسیار مهم است. این فرایند به شما کمک می‌کند تا به سادگی و در خانه، فشار خون خود را اندازه‌گیری کنید. این مراحل عبارتند از:

۱. آماده‌سازی فرد پیش از اندازه‌گیری فشار خون

برای اندازه‌گیری دقیق فشار خون، باید آمادگی لازم را داشته باشید. ابتدا باید حداقل ۵ دقیقه در حالتی آرام و راحت بنشینید و بازو را در سطح قلب قرار دهید. آستین لباس را بالا بزنید تا محل قرارگیری کاف، کاملا برهنه باشد. نشستن در یک وضعیت ثابت و تنفس عمیق نیز کمک می‌کند تا تنش عضلانی کاهش یابد. همچنین، از قرار دادن پاها روی هم یا گره کردن دست‌ها خودداری کنید تا آرامش بیشتری داشته باشید. قبل از اندازه‌گیری، بهتر است از مصرف نوشیدنی‌های کافئین‌دار و سیگار کشیدن پرهیز کنید، زیرا این موارد می‌توانند بر نتایج فشار خون تاثیر بگذارند. بنابراین به طور خلاصه:

• لباس آستین کوتاه یا نازک بپوشید تا کاف فشارسنج با پوست تماس داشته باشد.

• از ۳۰ دقیقه پیش از اندازه‌گیری، از مصرف غذا و نوشیدنی، سیگار و کافئین و انجام ورزش پرهیز کنید.

• اگر نیاز به دفع ادرار یا مدفوع دارید، پیش از اندازه‌گیری فشار خون اقدام کنید. مثانه باید خالی باشد.

• از صندلی دارای پشتی استفاده کنید تا به راحتی تکیه داده و کف پاها را بر روی زمین قرار دهید.

• پیش از اندازه‌گیری فشار خون، ۵ دقیقه در یک محیط آرام بنشینید.

• دست مورد نظر را در سطح قلب بر روی میز تکیه دهید.

۲. بستن صحیح کاف دور بازو

زمان اندازه‌گیری دقیق فشار خون، مهم است که کاف فشارسنج، به درستی روی بازو قرار گیرد. کاف باید متناسب با اندازه بازو انتخاب شود و کیسه هوایی کاف باید حدود 80 درصد دور بازو را بپوشاند. در این مرحله، هنگام بستن کاف، دقت کنید که نه خیلی محکم و نه خیلی شل باشد. برای بررسی سفتی آن باید بتوانید نوک دو انگشت وسط خود را به زیر کاف ببرید. این همان میزانی است که برای یک اندازه‌گیری دقیق لازم داریم.

همچنین، قسمت کیسه هوایی کاف باید دقیقا روی شریان بازویی قرار بگیرد. برای این منظور باید سطح پایینی کاف، حدود ۲ الی ۳ سانتی‌متر بالاتر از محل از خم شدن آرنج قرار بگیرد. در طول اندازه‌گیری، دست خود را صاف و ثابت نگه دارید و آن را در سطح قلب قرار دهید. با رعایت این نکات، می‌توانید نتایج دقیق‌تری از میزان فشار خون خود به‌دست آورید.

بهترین دستگاه فشارسنج عقربه‌ای چیست + قیمت بروز

۳. قرار دادن گوشی پزشکی در جای مناسب

گوشی پزشکی که به آن استتوسکوپ نیز گفته می‌شود، نقش مهمی در استفاده از فشارسنج عقربه‌ای دارد. پیش از اینکه کاف باد شود، باید گوشی پزشکی را آماده کنید. با کمک این دستگاه، می‌توانید صدای جریان خون و نبض را بشنوید و میزان فشار خون را بهتر تشخیص دهید.

برای استفاده صحیح از گوشی پزشکی، سر آن را روی شریان بازویی، درست در محل خم شدن بازو قرار دهید و ثابت نگه دارید. این کار به شما کمک می‌کند تا به‌طور دقیق‌تری فشار خون بیمار را اندازه‌گیری کنید و نتایج دقیق‌تری به‌دست آورید. حال به مرحله‌ی بعد میرویم.

۴. باد کردن کاف به مقدار کافی

باد کردن کاف فشارسنج عقربه‌ای نیاز به دقت و احتیاط دارد. با کمک پمپ هوا و پوآر، هوا را به داخل کاف بفرستید تا زمانی که فشار آن به ۲۰ تا ۳۰ میلی‌متر جیوه بیشتر از فشار سیستولیک احتمالی فرد برسد و صدای نبض از گوشی پزشکی به گوش نرسد. برای مثال اگر تصور می‌کنید فشار بیمار احتمالا ۱۵۰ میلی‌متر جیوه است، باید تا ۱۸۰ میلی‌متر جیوه، فشار کاف را بالا ببرید. در این صورت نبض مچ دست دیگر لمس نمی‌شود.

اگر فشار سیستولیک مشخص نیست، می‌توانید کاف را تا ۲۱۰ میلی‌متر جیوه باد کنید یا تا زمانی که نبض در مچ دست به‌طور کامل ناپدید شود به این روند ادامه دهید. پس از باد کردن کاف، آن را به آرامی و به تدریج تخلیه کنید تا فشار به‌طور کنترل‌شده کاهش یابد. در زمان کاهش فشار کاف باید منتظر شنیدن صدای نبض و ثبت فشار خون باشید.

۵. خواندن میزان فشار خون و ثبت نتایج

پس از باد کردن کاف به میزان مناسب، باید آن را به آرامی تخلیه کنید. برای این کار، پیچ تنظیم هوا را به آرامی بچرخانید تا هوا به تدریج خارج شود. وقتی اولین صدای نبض را از گوشی پزشکی شنیدید، عدد روی صفحه فشارسنج را به یاد داشته باشید. این عدد نشان دهنده‌ی فشار سیستولیک شماست. به گوش دادن ادامه دهید، لحظه‌ای خواهد رسید که دیگر صدای نبضی نمی‌شنوید. آخرین صدای نبض نیز فشار دیاستولیک شماست.

بنابراین اگر فشار سیستولیک شما ۱۳۰ میلی‌متر جیوه و فشار دیاستولیک ۸۵ میلی‌متر جیوه باشد، فشار خون شما به این شکل گزارش میشود: ۱۳۰ روی ۸۵ میلی‌متر جیوه. برای بیان صحیح میزان فشار خون از دو عدد بزرگ‌تر و کوچک‌تر استفاده می‌شود: فشار سیستولیک یا عدد بزرگتر، بیشترین فشاری است که هنگام ضربان قلب به دیواره شریان‌ها وارد می‌شود و فشار دیاستولیک یا عدد کوچکتر، میزان فشاری است که بین ضربان‌ها و در زمان استراحت قلب در شریان‌ها حفظ می‌شود.

فشار خون سیستولیک چیست؟ – عدد نرمال + درمان

استفاده از فشارسنج عقربه‌ای بدون گوشی پزشکی

کار با فشارسنج عقربه‌ای بدون گوشی پزشکی کار راحتی است، اما از آنجایی‌که در این روش قادر به شنیدن صدای نبض نیستیم، بدیهی است که عدد به دست آمده تقریبی بوده و تنها در شرایط اضطراری برای اندازه‌گیری فشار سیستولیک (عدد بزرگتر) مورد استفاده قرار می‌گیرد. چون همانطور که قبل‌تر توضیح دادیم برای اندازه‌گیری دقیق فشار دیاستولیک، لازم است آخرین صدای نبض با گوشی پزشکی شنیده شود. با دنبال کردن مراحل زیر، به سادگی می‌توانید بدون گوشی پزشکی این کار را انجام دهید:

1. شرایط لازم برای اندازه‌گیری فشار خون را مهیا کنید (بالاتر توضیح دادیم)

2. کاف فشارسنج را دور بازوی فرد ببندید و مطمئن شوید که محکم و در سطح قلب قرار گرفته است.

3. نوک دو انگشت اشاره و وسط خود را روی مچ دست قرار دهید و نبض آن را لمس کنید.

4. همزمان کاف فشارسنج را باد کنید و زمانی که نبض مچ دست کاملا قطع شد، ۳۰ میلی‌متر جیوه بیشتر باد کنید.

5. حالا شیر هوا را به آرامی باز کنید تا به تدریج هوا تخلیه شود.

6. همزمان که به عقربه فشارسنج چشم دوخته‌اید، منتظر اولین نبض مچ دست باشید که لمس می‌شود.

7. فشاری که با اولین نبض مشاهده می‌کنید، همان فشار خون سیستولیک است.

نکات مهم در زمان استفاده از فشارسنج عقربه‌ای

زمانی که با فشارسنج عقربه‌ای یا دیجیتالی، فشار خون خود را اندازه‌گیری می‌کنید، چند نکته مهم وجود دارد که باید رعایت کنید. داشتن آرامش در طول اندازه‌گیری فشار خون بسیار حیاتی است. تنش‌های روانی یا جسمی می‌توانند به نتایج نادرست منجر شوند، بنابراین مهم است که در وضعیت آرامی قرار داشته باشید.

تغذیه نیز نقش مهمی دارد، بهتر است از ۳۰ دقیقه قبل از اندازه‌گیری، از مصرف غذا یا نوشیدنی‌های کافئین‌دار خودداری کنید، زیرا این موارد ممکن است بر فشار خون تاثیر بگذارند. در حین اندازه‌گیری، اطمینان حاصل کنید که آستین لباس شما کوتاه یا نازک باشد. اگر لازم است، لباس را درآورید تا در صورت بالا دادن آستین، عروق بازو فشرده نشوند.

هنگام اندازه‌گیری، باید کاملا به پشتی صندلی خود تکیه دهید و کف پاهایتان روی زمین باشد. دست شما باید در حالت راحت و ثابت قرار گیرد، می‌توانید آن را بر روی یک میز یا صندلی تکیه دهید. کاف فشارسنج باید ۲ تا ۳ سانتی‌متر بالاتر از محل خم شدن آرنج شما قرار بگیرد و میزان محکم بودن کاف باید به اندازه‌ای باشد که نوک دو انگشت وسط شما به زیر کاف برود.

اگر برای اولین بار فشار خون خود را اندازه می‌گیرید، ابتدا فشار خون هر دو دست را اندازه گرفته و در صورت اختلاف فشار بیش از ۱۰ میلی‌متر جیوه، حتما به پزشک خود اطلاع دهید. در غیر اینصورت اندکی اختلاف فشار بین ۲ دست، طبیعی است. برای دفعات بعد، فشار دستی را اندازه بگیرید که از ابتدا فشار بالاتری داشته است.

چرا فشارسنج عقربه ای را انتخاب کنیم؟